Ένα Σπίτι Γεμάτο Τέχνη και Μνήμες Στο Κέντρο της Αθήνας
Επιμέλεια: Γιάννης Χρυσάνθου
Το καταλληλότερο πρόσωπο για να εγκαινιάσει τη νέα αυτή ενότητα, δε θα μπορούσε να είναι άλλο από τον γκαλερίστα και συλλέκτη Γιώργο Τζάνερη.
Με σπουδές στη γραφιστική, στην σκηνοθεσία κινηματογράφου και θεάτρου και με πολλά βραβεία στην φαρέτρα του, ο Γιώργος Τζάνερης παρουσιάζει τις αγαπημένες του γωνιές στο Smag και αναπολεί μ’ ένα ταξίδι στο χρόνο.
Ο ιδιοκτήτης και καλλιτεχνικός διευθυντής της gallery genesis έχει την τύχη, όπως λέει, να ζει σ’ ένα νεοκλασικό σπίτι στο κέντρο της πόλης.
Με τον όρο νεοκλασική αρχιτεκτονική αναφερόμαστε συχνά σε ένα αρχιτεκτονικό στυλ, το οποίο έχει τις ρίζες του στο νεοκλασικό κίνημα που ξεκίνησε στα μέσα του 18ου αιώνα. Στην πιο αγνή της μορφή είναι ένα ύφος προερχόμενο κυρίως από την αρχιτεκτονική της κλασικής Ελλάδας και Ρώμης. Η νεοκλασική αρχιτεκτονική ήταν ένα διεθνές στιλ, που δημιουργήθηκε ως απάντηση στα περίκομψα και διακοσμητικά αυλικά αισθητικά ρεύματα του μπαρόκ και του ροκοκό, όταν η ανερχόμενη μεσαία τάξη αναζήτησε νέα ηθικά και αισθητικά πρότυπα.

Στη φωτογραφία Γιώργος Τζάνερης στην είσοδο της νεοκλασικής κατοικίας του. Πορτρέτο ζωγραφισμένο με έμπνευση από τον εικαστικό Αριστείδη Χρυσανθόπουλο
Μπορεί να χαρακτηρίζει «κόσμημα» την κατοικία του, ωστόσο, όπως εξομολογείται, τα νεοκλασικά σπίτια δεν είναι εύκολα για να ζεις!
«Θέλουν πολλή αγάπη και πολλή φροντίδα ειδικά όταν δεν έχουν αναπαλαιωθεί ποτέ μέσα στους αιώνες που ζουν και αναπνέουν μαζί με τους ανθρώπους, που μένουν μέσα τους! Είναι σπίτια που τα ερωτεύεσαι και για αυτό τους συγχωρείς πολλά ελαττώματα, για την ακρίβεια δεν τα βλέπεις καν…»
Επενδύοντας στα ταξίδια, που τα θεωρεί τη μοναδική του πραγματική περιουσία, βλέποντας πολλές και διαφορετικές κουλτούρες, φτάνοντας μέχρι και τη Γη του Πυρός, ο συλλέκτης έργων και εμπειριών μας παρουσιάζει τις δικές του ξεχωριστές-αγαπημένες γωνιές. Γωνιές γεμάτες τέχνη, αναμνήσεις και μυρωδιές…

«Η διπλή βιενέζικη ξύλινη κρεμάστρα βρέθηκε μετά από πολλών μηνών αναζήτηση! Την είχα δει σε παλιές ασπρόμαυρες ταινίες και μου άρεσε τόσο πολύ ο τρόπος που μπορούσες να τοποθετήσεις τα καπέλα σου εκεί! Αυτά τα υπέροχα άγκιστρά της αγκαλιάζουν εσωτερικά τόσο ευγενικά τα ευαίσθητα υλικά, που είναι κατασκευασμένα αυτά τα καπέλα. Έτσι, όταν έφτασε στο σπίτι μου, τοποθετήθηκε μέσα στην κρεβατοκάμαρα, ακριβώς απέναντι από το κρεβάτι μου για να είναι η πρώτη εικόνα μου κάθε μέρα! Τα καπέλα που φιλοξενεί δεν είναι διακοσμητικά, είναι καπέλα που φοράω τον χειμώνα ή το καλοκαίρι. Καπέλα αγορασμένα από διάφορα μέρη του κόσμου. Τα χειμωνιάτικα από Μπουένος Άιρες, Στοκχόλμη, Λονδίνο και τα καλοκαιρινά από την Μοζαμβίκη, την Ζανζιβάρη, την Ουρουγουάη, την Κούβα, και φυσικά κάποια από ελληνικά νησιά. Τα ταξίδια μου είναι η πραγματική μου και η μεγαλύτερη περιουσία μου, και αυτά μου τα θυμίζουν κάθε πρωί που ανοίγω τα μάτια μου και τα βλέπω! Ο καθρέπτης αντανακλά το πρωινό φως, που μπαίνει από το παράθυρο μέσα σε όλο το υπνοδωμάτιο. Η ιδανική καλημέρα!»

« Οι γυάλινες προθήκες είναι μία μεγάλη μου αδυναμία, τόσο μεγάλη όσο και τα αντικείμενα, οι συλλογές και τα έργα τέχνης που προστατεύουν! Κάποιες είναι παλιές εκκλησιαστικές προθήκες, αγορασμένες από υπαίθρια παζάρια, και κάποιες σύγχρονες.
Η αριστερή προθήκη προστατεύει ένα υπέροχο πορσελάνινο γλυπτό της Κυριακής Μαυρογεώργη. Με την εικαστικό Κυριακή Μαυρογεώργη μας συνδέει μια φιλία από τα παιδικά μας χρόνια, και έχω παρουσιάσει στην gallery genesis μέχρι τώρα τρεις εξαιρετικές ατομικές της εκθέσεις με πολύ μεγάλη επιτυχία!
Η δεξιά προθήκη προστατεύει δύο μικρές κούκλες της δεκαετίας του ‘50 και του ’60, που βρέθηκαν σε κάποια μετακόμιση μέσα σε μία παλιά ξύλινη βαλίτσα! Άγνωστο το που ανήκαν… Η μεσαία προθήκη προστατεύει μια συλλογή από μυρωδιές αγαπημένων ανθρώπων, που πια δεν είναι εδώ… Είναι η συλλογή των μικρών μπουκαλιών με άρωμα, που είχαν οι γιαγιάδες μου, οι προγιαγιάδες μου και κάποιες θείες μου! Μικρά περίτεχνα μπουκαλάκια ή και απλά κρυστάλλινα, με ακριβό άρωμα, τα οποία τα είχαν συνήθως μέσα στις τσάντες τους! Η τελευταία σταγόνα που έβαζαν πίσω από το αυτί, πριν χτυπήσουν το κουδούνι στο σπίτι μας κατά την επίσκεψη τους ήταν καθοριστική για να μείνει ανεξίτηλη η σύνδεση του αρώματος με τις προσωπικότητές τους! Όταν ανοίγω αυτά τα μπουκαλάκια και μου έρχεται η μυρωδιά – από το ελάχιστο άρωμα που έχει μείνει μέσα – νιώθω ότι θα χτυπήσει το κουδούνι και θα εμφανιστούν και πάλι με τα χαμόγελά τους και το κουτί με τα σοκολατάκια στο χέρι!
Τα δύο μεταλλικά αρωματοδοχεία είναι από το κουρείο του πατέρα μου! Είναι τα πρώτα που αγόρασε, όταν το άνοιξε την δεκαετία του ‘60! Ένα κλασικό μπαρμπέρικο στο Χαλάνδρι, που τότε δεν ήταν προάστιο αλλά ένα μεγάλο χωριό! Πόσοι άντρες μέσα σε όλα αυτά τα χρόνια αρωματίστηκαν από αυτά, με την λεβάντα και το λεμόνι…
Ένα μικρό αντικείμενο του Minas (Μηνάς Σπυρίδης) να μου θυμίζει πάντα εκείνο που είχε πει: «Αυτό που με απασχόλησε κυρίως σ ‘όλη μου τη ζωή, είναι το πάθος μου για το ελάχιστο που δίνει το μέγιστο. Η απλότητα των σχημάτων».
Ένα σετ από αρωματοδοχεία – από την Κίνα νομίζω – που το θυμάμαι πάντα να έχει θέση στην κρεβατοκάμαρα, συμπληρώνει την «γωνιά» αυτή, δώρο του πατέρα μου στην μητέρα μου από τα ταξίδια του (όταν ταξίδευε)…»

«Το έργο του Γιώργου Λουλούδη δεσπόζει σε αυτή την γωνία του σπιτιού μου! Ένας καλλιτέχνης με απίστευτη δύναμη ψυχής που τα έργα του με συγκλονίζουν!
Σε αυτό το παλιό κινέζικο έπιπλο υπάρχουν και οι μοναδικές νομίζω φωτογραφίες που έχω μέσα στο σπίτι! Οι γονείς μου στην παραδοσιακή φωτογραφία εποχής, την ημέρα του γάμου τους, και εγώ με την αδελφή μου στο σπίτι μας, στο Χαλάνδρι, με φόντο το Χριστουγεννιάτικο δέντρο της δεκαετίας του ‘70!
Τα κρυστάλλινα ποτηράκια για λικέρ – σπιτικό πάντα – της γιαγιάς μου μέσα σε ασημένιες θήκες και η φοντανιέρα, που έκρυβε συνήθως τα απαγορευμένα σοκολατάκια – θεωρητικά απαγορευμένα – συμπληρώνουν την διακόσμηση!
Το πλαστικό σπιτάκι, που στα μάτια μου εκείνα τα χρόνια έκρυβε την μαγεία του κινηματογράφου – έτσι όπως τον φανταζόμουν – αλλάζει συνέχεια θέσεις! Το παίρνω τακτικά στα χέρια μου και κοιτώ από το ματάκι, στο πίσω μέρος του, σε slides, που αλλάζουν με το πάτημα της καμινάδας του σπιτιού την ιστορία του Hansel και της Gretel των Αδελφών Grimm! Τα περισσότερα αντικείμενα της παιδικής μου ηλικίας φυσικά και έχουν σωθεί από την μητέρα μου η οποία τα έκρυβε σε διάφορα πατάρια για να τα βρούμε στο μέλλον!

Η γωνιά με το παζλ των έργων.
«Αλέκος Αμφιλόχιος, Άννα Αμπαριώτου, Αριστείδης Χρυσανθόπουλος, Γιάννης Ξανθούλης, Εύη Ρουμάνη, Μάρκος Μπλάτσιος, Παύλος Χαμπίδης, Τίμος Μπατινάκης, Χαρίτων Μπεκιάρης, Χριστίνα Δάρρα.
Πάνω στην αρτ ντεκό ανθοστήλη μία παλιά καπελιέρα, που μέσα της έχει τοποθετηθεί το μπούστο μιας κούκλας βιτρίνας της δεκαετίας του ‘50. Το κεραμικό στο μικρό βοηθητικό τραπεζάκι είναι της Ιωσηφίνας Κοσμά.»

«Ένα παλιό γραφείο, που αγοράστηκε πριν πολλά χρόνια για να φιλοξενήσει τον πρώτο μου υπολογιστή στο σπίτι, έγινε η βάση για να δημιουργηθεί μία γωνία αφιερωμένη στη ματαιοδοξία! Πορτραίτα μου φιλοτεχνημένα από αγαπημένους καλλιτέχνες φιλοξενούνται σε αυτό το σημείο.
Ακουμπισμένα πάνω στο γραφείο είναι τα έργα της Στρατηγούλας Γιαννικοπούλου αριστερά και της Δικαίας Δεσποτάκη δεξιά, στην μέση ένα γλυπτό της Λένας Ζευγαρίδου. Μέσα στην παλιά κορνίζα από καθρέπτη το έργο του Μάρκου Μπλάτσιου. Αντικείμενα από τα ταξίδια μου και από την οικογένειά μου συμπληρώνουν την διακόσμηση. Το minimal style δεν θα έλεγα ότι έχει θέση σε αυτό το σπίτι!»

Ένας καφές με απόλυτα ρετρό διάθεση!
«Η πολυθρόνα και το τραπεζάκι είναι τα μόνα, που σώθηκαν από το σετ του μικρού σαλονιού στο χώλ του σπιτιού που μεγάλωσα. Εντυπωσιακή η άνεση αυτής της μικρής πολυθρόνας! Μία αδυναμία είναι ο espresso σε παλιά φλυτζάνια του ελληνικού καφέ!»

Ο καναπές της απόλυτης ξεκούρασης!
«Πάνω στο τραπέζι ένα κεραμικό γλυπτό της Ιωσηφίνας Κοσμά από την σειρά Ροές. Στον τοίχο κεντρικό έργο της Στρατηγούλας Γιαννικοπούλου! Αριστερά το έργο του Μηνά Καμπιτάκη και δεξιά το έργο του Σουηδού καλλιτέχνη Arne Frifarare.»

«Τι να πεις για την μαγεία που έχουν τα ταβάνια των νεοκλασικών σπιτιών με τις υπέροχες γύψινες «γιρλάντες» τους!?! Ένα φωτιστικό άγγελος φροντίζει να φωτίζει διακριτικά αυτά τα αριστουργήματα!»

«Δεν υπάρχει τίποτα που να μην μπορεί να το εκφράσει η τέχνη. Αριστερά έργο του Γιώργου Λουλούδη, στην μέση ένα σύγχρονο πορτραίτο με κλασικές αναφορές του Κώστα Παπαβλασόπουλου, και δεξιά ένα τραπέζι στο τοίχο, του Σουηδού Τhomas Ηolm.»

«Σαν να προεκτείνονται οι χώροι με τα ζωγραφικά έργα στους τοίχους αναπαράστασης εσωτερικών χώρων. Δύο άντρες μέλη της «ιδιόρρυθμης» οικογένειας Abd Al Aziz, που με έδρα τη Βηρυτό και με δραστηριότητα σε διάφορες πόλεις, ειδικά της Μεσογείου, εμπορεύεται «μαγικά» χαλιά σε ανθρώπους, που έχουν το κουράγιο να ταξιδέψουν μαζί τους ζώντας τη ψευδαίσθηση ή τη πραγματικότητα, μου κρατούν μόνιμα συντροφιά! Έργο του Βασίλη Καρακατσάνη.
Το βράδυ τον πίνακα φωτίζουν διακριτικά τα λουλούδια ελάσματα, που δημιούργησε πριν χρόνια η Helena Christensen.»

Δαντέλες από γύψο.
Φωτογραφίες: Γιώργος Τζάνερης
Άννα Οννικιάν
Το σπίτι σε αντιπροσωπεύει απόλυτα. Είναι η ψυχή σου ξεδιπλωμένη. Χαίρομαι που ζεις όπως ονειρεύτηκες.